ستاره قطر ترانسفرمارکت را به هم ریخت!
طبق گزارش کیک زون، مدافع ۳۵ ساله السد با ارزش بازاری ۲۰۰ هزار یورو، یکی از کمارزشترین بازیکنان حاضر در جام جهانی ۲۰۲۶ شناخته میشود. این عدد در دنیای فوتبال امروز حتی از حقوق ماهانه برخی بازیکنان جوان لیگهای اروپایی هم کمتر است. با این حال، وقتی قطر در آستانه شکست مقابل سوئیس قرار گرفت، نه یک ستاره چند ده میلیون یورویی، بلکه همین مدافع کهنهکار بود که جلو رفت، پرواز کرد و با ضربه سرش نتیجه را تغییر داد. در آن لحظه هیچکس به ارزش بازار فکر نمیکرد. جالب اینجاست که اخیراً در فوتبال ایران نیز بحث مشابهی بسیار داغ شده است. انتشار لیست بازیکنان کمارزش جام جهانی باعث شد نام شجاع خلیلزاده دوباره در شبکههای اجتماعی دست به دست شود. مدافعی ۳۶ ساله که برخی با دیدن فقط عدد کنار نامش، درباره کیفیت فنی او قضاوت میکنند؛ گویا فوتبال را میتوان با ماشینحساب تفسیر کرد.
مشکل اصلی دقیقاً از همین نقطه آغاز میشود. ترنسفرمارکت اساساً برای رتبهبندی بهترین بازیکنان جهان طراحی نشده است. این وبسایت ارزش اقتصادی بازیکنان را برآورد میکند؛ یعنی اینکه یک بازیکن در بازار نقلوانتقالات چقدر خریدار دارد. طبیعتاً سن در این معادله نقش تعیینکنندهای دارد. بازیکنی که ۳۶ ساله شده، حتی اگر همچنان در سطح بالایی بازی کند، دیگر سرمایهگذاری بلندمدت محسوب نمیشود و ارزش بازارش کاهش مییابد. به همین دلیل است که وقتی به لیست بازیکنان کمارزش جام جهانی نگاه میکنیم، با اسامی جالبی روبرو میشویم. نامهایی که سالها در بالاترین سطح فوتبال جهان حضور داشتهاند و هنوز هم مهرههای کلیدی تیمهای ملی خود هستند. بازیکنانی مانند یوتو ناگاتومو، داوید اوسپینا و البته شجاع خلیلزاده.
نکته جالبتر اینکه شجاع دقیقاً در دورهای مورد این شوخیها قرار گرفته که شاید یکی از بهترین فصلهای دوران حرفهای خود را پشت سر گذاشته است. او در قهرمانی تیمش نقش محوری داشت، در تیم ملی جایگاه ثابتش را حفظ کرد و با تجربهای که طی سالها کسب کرده، به یکی از رهبران خط دفاعی ایران تبدیل شده است.
اکنون چند هزار کیلومتر آنطرفتر، خوژی نمونه زنده همین بحث را ارائه داده است. مدافعی که از نظر بازار دیگر دوران اوجش را پشت سر گذاشته، اما از نظر مربیان هنوز آنقدر ارزش دارد که در جام جهانی بازیکن ثابت باشد و آنقدر کیفیت دارد که در حساسترین لحظه، سرنوشت یک مسابقه را تغییر دهد. شاید همین تفاوت، مهمترین نکته ماجرا باشد؛ ارزش بازار درباره آینده صحبت میکند، اما فوتبال در زمان حال رخ میدهد. در زمان حال هم گاهی یک مدافع ۳۵ ساله، بیش از چند ستاره جوان و گرانقیمت به کار تیمش میآید. خوژی این را با یک ضربه سر ثابت کرد.