موقعیت استقلالِ سهراب شبیه به پرسپولیسِ برانکو!
کیک زون گزارش میدهد که یکی از مباحث مطرح شده در جامعه فوتبال در روزهای اخیر، با توجه به بسته بودن پنجره نقل و انتقالاتی استقلال، این است که آیا باشگاه میتواند بازیکنی را که در این فصل با او قرارداد میبندد، بلافاصله به صورت قرضی به تیم دیگری بدهد؟ پاسخ این پرسش منفی است، مگر اینکه بازیکن قبلاً در همان باشگاه مبدأ ثبت شده باشد. در دنیای فوتبال حرفهای، وقتی از قرض دادن یک بازیکن توسط یک باشگاه صحبت میشود، معمولاً این تصور وجود دارد که تنها توافقی میان دو باشگاه صورت گرفته است. اما از دیدگاه حقوقی و مقرراتی، واقعیت کمی پیچیدهتر از این تصور عمومی است. قرض دادن بازیکن در فوتبال حرفهای، از نظر حقوق ورزشی، در واقع نوعی انتقال موقت وضعیت ثبت بازیکن محسوب میشود. به عبارت دیگر، باشگاهها تنها زمانی میتوانند بازیکنی را قرض بدهند یا قرض بگیرند که امکان انتقال ثبت او در فدراسیون وجود داشته باشد. در غیر این صورت، بازیکن از نظر مقررات، اجازه حضور در مسابقات رسمی باشگاه مقصد را نخواهد داشت. در نظام مقرراتی فیفا، باید میان دو مفهوم مهم «قرارداد کار» و «ثبت بازیکن» تفاوت قائل شد. قرارداد کار، رابطهای خصوصی میان بازیکن و باشگاه است که شامل حقوق، دستمزد و تعهدات طرفین میشود. اما ثبت بازیکن، یک فرآیند اداری و مقرراتی تحت نظارت فدراسیون است که به بازیکن اجازه شرکت در مسابقات رسمی را میدهد. بنابراین ممکن است بازیکنی قرارداد معتبر با باشگاه داشته باشد، اما تا زمانی که ثبت او انجام نشده باشد، امکان استفاده از او در مسابقات یا انتقال قرضی وجود نخواهد داشت. به زبان سادهتر، قرارداد به تنهایی حق بازی ایجاد نمیکند؛ این ثبت است که چنین حقی را به بازیکن میدهد.
در دوره قرض، ثبت بازیکن به صورت موقت از باشگاه اصلی به باشگاه مقصد منتقل میشود و به همین دلیل، رابطه کاری او با باشگاه اولیه در عمل به حالت تعلیق درمیآید و بازیکن تحت شرایط باشگاه مقصد فعالیت میکند. این وضعیت تنها نتیجه توافق خصوصی میان طرفین نیست، بلکه بر اساس مقررات رسمی فیفا و فدراسیونهای ملی شکل میگیرد. از همین رو، انتقال قرضی بدون ثبت معتبر، از نظر حقوق ورزشی قابل اجرا نیست. در واقع، ثبت، شرط اصلی تحقق انتقال قرضی است و قرض در عمل به معنای جابهجایی موقت وضعیت حقوقی و ورزشی بازیکن در چارچوب نظام مقرراتی فوتبال است. نکتهای که به شباهت با پنجره نقل و انتقالات بسته پرسپولیس در لیگ هفدهم برمیگردد، این است که قرمزها در دوره پنجره بسته، برای مثال بازیکنی مانند مهدی شیری را به خدمت گرفتند اما او تا پایان محرومیت پرسپولیس در پیکان ماند و سپس به این تیم پیوست. بنابراین، قرض بدون ثبت از نظر مقرراتی هیچ اثری ندارد. تا زمانی که بازیکن ابتدا در باشگاه مبدأ ثبت نشود، انتقال قرضی او به هیچ وجه ممکن نخواهد بود. باشگاهها و مدیران ورزشی باید توجه داشته باشند که تنها توافق روی کاغذ یا حتی امضای قرارداد با بازیکن کافی نیست. به عبارت دیگر، نمیتوان فقط با انعقاد قرارداد، بدون انجام فرآیند ثبت در فدراسیون، بازیکن را بلافاصله به باشگاه دیگری قرض داد؛ زیرا تا زمانی که ثبت انجام نشود، بازیکن مجوز انتقال قرضی نخواهد داشت. محمدرضا بختیاری
