پرسپولیس: پایان دوران "بازی با کت و شلوار"!

در حالی که پیش‌بینی‌ها حاکی از آن بود که هدایت پرسپولیس در فصل پیش‌رو به اوسمار یا اسکوچیچ خواهد رسید، اما با تحولات اخیر، نیمکت مربیگری سرخپوشان به مهدی تارتار سپرده شد. تارتار، که سابقه بازی در پست هافبک دفاعی برای پرسپولیس را دارد، آخرین قهرمانی یک باشگاه ایرانی در فوتبال آسیا را با تیم پاس تهران تجربه کرده است. از ویژگی‌های بارز او در دوران بازی، تلاش بی‌وقفه و روحیه جنگندگی فراوانش بود.

حضور مهدی تارتار در پرسپولیس با اتفاقات غیرمنتظره‌ای همراه شد. او در همان ابتدای کار، بدون هیچ تعارفی به مدیران باشگاه پرسپولیس اعلام کرد که برخی از بازیکنان نامدار و مطرح تیم، جایی در برنامه‌های او ندارند. اسامی‌ای چون امید عالیشاه، میلاد سرلک، مرتضی پورعلی‌گنجی، رضا شکاری و وحید امیری در این بین مطرح شدند. فارغ از اینکه این تصمیم درست است یا خیر، که قضاوت آن به گذر زمان نیاز دارد، باید اشاره کرد که شاید اگر مربی دیگری سکان هدایت پرسپولیس را بر عهده داشت، چنین تصمیمی نمی‌گرفت؛ او ممکن بود مصلحت‌اندیشی کند و لیست خروجی‌اش اینقدر سنگین نباشد. اما با شناختی که از مهدی تارتار وجود دارد، او حتی با خودش هم در مسائل فنی تعارف ندارد، تحت تأثیر فضای رسانه‌ای و خواست تماشاگران قرار نمی‌گیرد و تنها تصمیمی را می‌گیرد که از نظر فنی صحیح می‌داند و شهرت دارد که تصمیماتش را به نفع تیم می‌گیرد نه بازیکن.

مهدی تارتار برای رسیدن به جایگاه سرمربیگری پرسپولیس، مسیری طولانی را پشت سر گذاشته است. او در باشگاه‌های متعددی تجربه تیم‌سازی دارد و همواره در تمام تیم‌هایش، نفر اول تمرینات میانه زمین بوده و هدایت تیم را به مربی تمرین‌دهنده واگذار نکرده است. این درک عمیق و ملموس باعث شده تا او به خوبی تشخیص دهد که کدام بازیکن برای تیمی که رهبری‌اش را بر عهده دارد، مفید است و کدام یک خیر.

رویکردهای فکری مهدی تارتار با ورود به پرسپولیس تغییری نکرده است. پیش‌بینی می‌شود که او در پرسپولیس نیز در پی ساختن تیمی است که بر تمامی بازیکنانش متکی باشد، نه فقط یک یا دو ستاره خاص. او قصد ندارد پرسپولیسی ستاره‌محور و وابسته به چند بازیکن معدود بسازد. تارتار پیش از این بارها با تیم‌های تحت هدایتش هم پرسپولیس را شکست داده و هم استقلال را؛ نمونه آن مربوط به گل‌گهر در فصل گذشته است. از این رو، او به خوبی می‌داند که فوتبال امروز با فوتبال دوران بازیگری‌اش تفاوت‌های چشمگیری پیدا کرده است. تیم‌های کوچک شهرستانی به آسانی با تاکتیک دفاع و ضدحمله، عرصه را بر پرسپولیس و استقلال تنگ می‌کنند و بارها پیش آمده که با همین شیوه بازی را برده‌اند؛ بنابراین، اگر پرسپولیس و استقلال برای برتری تنها به نام خود تکیه کنند، بازنده میدان خواهند بود.

به گفته امباپه که پیش از بازی با پاراگوئه اظهار داشته بود حریف تصور می‌کرد ما با کت و شلوار به زمین می‌آییم و به دنبال بازی زیبا هستیم، اما ما ثابت کردیم که خشن بازی کردن را هم بلدیم. در واقع، سرمربی جدید پرسپولیس به دنبال ساختن تیمی است که با کت و شلوار وارد زمین نشود. تیمی که برای برتری در زمین به نام خود متکی نباشد، بلکه بجنگد، زحمت بکشد و آنگاه با ارائه تاکتیکی قوی‌تر از حریف، پیروز میدان شود. در فوتبال امروز، تیمی که نبرد فیزیکی را واگذار کند، بدون تردید با قوی‌ترین تاکتیک نیز قادر به کسب سه امتیاز نخواهد بود.

بر اساس شناختی که از مهدی تارتار در تیم‌های پیشین او حاصل شده، دیدگاهش این است که همه بازیکنان باید برای تیم بازی کنند. همه باید بدوند، فضا را بر حریف تنگ کنند و هم در حمله و هم در دفاع مشارکت داشته باشند. این رویکرد نیازمند توان بدنی بالایی است و البته اگر منصف باشیم، باید اشاره کنیم که در فوتبال فصل گذشته گل‌گهر، شاهد یک فوتبال شناور و تهاجمی بودیم. فوتبال دفاعی مهدی تارتار در برخی تیم‌های دیگر، تنها اقتضای همان تیم و بر اساس توانمندی‌های آن بوده است. همانطور که کارلوس کی‌روش در پاسخ به انتقادات از فوتبال دفاعی‌اش می‌گفت: "نمی‌توان با تیم ملی ایران در برابر اسپانیا، پرتغال یا آرژانتین، بازی تهاجمی ارائه داد."

پرسپولیس روز پنجشنبه به ترکیه سفر خواهد کرد تا اردوی تدارکاتی خود را آغاز کند. این اردو نقش بسیار مهمی در شکل‌گیری تیم جدید پرسپولیس ایفا خواهد کرد و مهدی تارتار نیز امیدوار است که بازیکنان مدنظرش طی 72 ساعت آینده به اردو ملحق شوند تا تیم کاملی را در اختیار داشته باشد.