توپ نوین لالیگا: پیشرفته، متمایز و هوشمند!
به نقل از کیک زون، یکی از دستاوردهای قابل توجه لالیگا که فصل ۲۷-۲۰۲۶ آن از این جمعه آغاز میگردد، معرفی توپ متصل جدید این رقابتها یعنی پوما استلار نیترو آلتیمیت خواهد بود. این توپ در کمک به داوران و همچنین کاربردهای ورزشی و صوتی-بصری دیگر به کار خواهد رفت. لالیگا در جلسهای با حضور تعدادی از رسانهها، از جمله مارکا، جزئیات این توپ، شیوه عملکرد و نحوه اجرای فناوری آن را تشریح کرد.
فناوری این توپ جدید در ابتدا تنها در لالیگای EA Sports به کار گرفته خواهد شد. این لیگ قصد دارد از فصل ۲۸-۲۰۲۷ آن را در رقابتهای هایپرموشن نیز به کار ببرد. لالیگا ادعا میکند «اولین رقابت ملی فوتبال خواهد بود که فناوری توپ متصل را در تمام مسابقات خود اجرا میکند».
لوئیس موسکرا، کارشناس فناوری دادههای فوتبال در شرکت کینکسون، جزئیات فنی این توپ را توضیح داد. او بیان کرد: «این یک توپ معمولی است که حسگر داخل آن قرار گرفته است. از نظر عملی، یک توپ معمولی است؛ هیچ تفاوتی در جریان بازی وجود ندارد، مسیر حرکت توپ تغییر نمیکند و هیچ چیز دیگری را تحت تأثیر قرار نمیدهد.»
این حسگر ۱۵ گرم وزن دارد و با استفاده از شتابسنج و ژیروسکوپ، هر نیرویی که به توپ وارد میشود را اندازهگیری میکند. حسگر نیاز به شارژ دارد، مشابه شارژ کردن تلفن همراه و همراه آن یک ایستگاه شارژ ارائه میشود. شارژ کامل ۹۰ دقیقه طول میکشد و باتری آن پنج ساعت دوام دارد. هنگامی که توپ استفاده نمیشود، وارد حالت خواب میشود تا باتری ذخیره شود.
در هر ورزشگاه لالیگا کمدهایی نصب خواهند شد که در آنها ۲۰ ایستگاه شارژ قرار گرفته است. موسکرا توضیح داد: «ما میتوانیم وضعیت شارژ توپها را از راه دور بررسی کنیم و مطمئن شویم که شارژ هستند.» توپ اطلاعات را به آنتنهایی که در ورزشگاه نصب شدهاند ارسال میکند. بسته به ورزشگاه، حدود ۱۲ آنتن برای پوشش کامل و تعیین دقیق موقعیت توپ وجود خواهد داشت. سه آنتن در هر انتهای زمین و سه آنتن در هر طرف.
توپ در هر ثانیه ۵۶۰ سیگنال منتشر میکند که بهطور مداوم به هر ۱۲ آنتن ارسال میشوند. در موقعیتهای آفساید، توپ سیگنالی ارسال میکند که لحظه تماس با توپ را مشخص میکند. این سیگنال به آنتنهایی ارسال میشود که با سیستم ردیابی آفساید هماهنگ هستند تا خط آفساید دقیقاً در همان لحظه روی تصویر تعیین شود.
این سیستم همچنین به سیگنال تلویزیونی متصل است. بنابراین در صحنههای مربوط به هند میتوان تصاویر ویدئویی را با اطلاعات توپ ترکیب کرد تا تمام دادههای لازم در اختیار داوران قرار بگیرد. دادهها از آنتنها به یک سرور منتقل میشوند و سپس از آنجا به اتاق کمک داور ویدیویی میرسند تا تصمیم لازم گرفته شود.
ریکاردو رستا، مدیر هوش فوتبال لالیگا، مسئول توضیح پروتکل نگهداری از توپها بود. توپهایی که در مسابقات استفاده میشوند با توپهای مورد استفاده برای گرم کردن و تمرین متفاوت هستند. برای در دسترس بودن توپها و روند استفاده از آنها در مسابقه نیز پروتکل مشخصی وجود دارد. چهار ساعت پیش از مسابقه، مدیر مسابقه بررسی میکند که توپها شارژ باشند. پس از پایان گرم کردن، توپهای مورد استفاده در گرم کردن جمع میشوند و ۱۴ توپی که برای هر مسابقه در نظر گرفته شدهاند وارد بازی میشوند.
برای نخستین بار، توپجمعکنها در اطراف زمین قرار خواهند گرفت. توپجمعکنها همچنان وظیفه خود را انجام میدهند و توپها را جمع کرده و در سریعترین زمان ممکن داخل این محفظهها قرار میدهند. در پایان نیمه اول، توپها بررسی و سپس به محل نگهداری بازگردانده میشوند. بعد از مسابقه نیز این توپها تا بازی بعدی نگهداری خواهند شد.
ادواردو پریتو ایگلسیاس، رئیس بخش کمک داور ویدیویی در کمیته داوران، پنج موردی را که توپ جدید به داوران کمک خواهد کرد، توضیح داد.
مورد اول: اختلاف در تشخیص موقعیت توپ در صحنههای احتمالی آفساید. یعنی لمسهای میانی توپ که میتوانند تصمیم نهایی را تغییر دهند؛ برای مثال گل مردود کرواسی در دیدار پرتغال و کرواسی در جام جهانی اخیر.
مورد دوم: هندهای «نامرئی». برخوردهای قابل جریمه در محوطه جریمه که شواهد واضحی برای اثبات وقوع آنها وجود ندارد.
مورد سوم: زمانبندی تکلها و برخوردهای مرزی. این که بازیکن پیش از تکل به توپ ضربه زده یا نه، اطلاعات مهمی است که میتواند باعث لغو یا تغییر میزان جریمه یک برخورد شود.
مورد چهارم: توپهای ۵۰-۵۰ و بازی همزمان. این فناوری میتواند مشخص کند توپ در چنین صحنههایی باید کرنر اعلام شود یا نه. طبق قوانین، اصلاح تصمیم تنها زمانی انجام میشود که کرنر به اشتباه اعلام شده باشد، نه زمانی که ضربه دروازه به اشتباه اعلام شده باشد.
مورد پنجم: دو بار لمس کردن توپ در ضربات پنالتی یا سایر ضربات ایستگاهی. در تمام این موارد، ضربان توپ، همانطور که در جام جهانی نیز اتفاق افتاد، به داوران برای تصمیمگیری کمک خواهد کرد.
پریتو ایگلسیاس همچنین تأکید کرد که این توپ به سریعتر شدن تصمیمگیریهای مربوط به آفساید کمک خواهد کرد. او گفت: «بدون شک، این توپ یک لایه دیگر از فناوری را اضافه میکند و تصمیمگیری را سریعتر خواهد کرد.»
ضربان توپ همچنین در پخش تلویزیونی مسابقات نیز ادغام خواهد شد و گرافیکها و تصاویر اختصاصی به کار گرفته میشوند تا دادههای حاصل از فناوری توپ و روند تصمیمگیریها را به شکلی شفافتر و جذابتر در اختیار بینندگان قرار دهند. این فناوری همچنین اطلاعات بیشتری در اختیار گزارشگران و شبکههای تلویزیونی قرار میدهد و به آنها کمک میکند صحنههای مهم بازی را با وضوح و دقت بیشتری برای مخاطبان توضیح دهند.
علاوه بر این، همانطور که لالیگا توضیح داده، فناوری xBALL در حال توسعه است: «یک لایه جدید از دادههای رسمی مسابقه که میتواند پخش تلویزیونی، تجربههای دیجیتال و تعامل هواداران را غنیتر کند.» این دادهها به شبکههای تلویزیونی اجازه میدهند سرعت دقیق شوتها، میزان چرخش توپ یا مسیر حرکت آن در برخی صحنههای کلیدی را روی تصویر نمایش دهند.