قهرمانی ژیمناست ژاپنی در ناگویا؛ از خبرنگاری تا سکوی طلا!
سه سال پیش در بازیهای آسیایی هانگژو، آیکو سوگیهارا نه با لباس مسابقه، بلکه با کارت خبرنگاری و میکروفون در دست، روی سکوهای سالن برگزاری رقابتهای ژیمناستیک نشسته بود. او که روزگاری ستاره سرشناس بسکتبال ژاپن به شمار میرفت، از مسابقات سطح اول فاصله گرفته و عملکرد همتیمیهایش را از جایگاه رسانهها تماشا و تحلیل میکرد و به عنوان خبرنگار به بازیهای آسیایی اعزام شده بود.
سه سال پس از آن روزها، در جریان بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ ناگویا، سوگیهارای ۲۷ ساله با پیراهن تیم ملی ژاپن پا به مسابقات گذاشت و در فینال انفرادی مجموع زنان با ثبت امتیاز ۵۵.۵۹۹ به مدال طلا دست یافت و کو چینچین، پدیده ۱۶ ساله چینی را با اختلاف اندک ۰.۴ امتیاز پشت سر گذاشت. این پیروزی تاریخی، نخستین طلای انفرادی مجموع زنان ژاپن در تاریخ بازیهای آسیایی را برای او به ارمغان آورد.
اهمیت این شاهکار زمانی آشکارتر میشود که بدانیم ژیمناستیک چین از نخستین حضورش در بازیهای آسیایی ۱۹۷۴، به مدت ۵۲ سال پیاپی طلای این بخش را به هیچ رقیبی واگذار نکرده بود؛ رکوردی دستنیافتنی که سرانجام در ناگویا و به دست ورزشکاری شکسته شد که روزگاری کارنامهاش را تمامشده میدانستند.
دوراهی بزرگ پس از المپیک توکیو
داستان سوگیهارا واقعاً جذاب و دراماتیک است. پس از المپیک توکیو و جراحی زانوی چپ، انگیزه و شرایط بدنی او برای رقابت در بالاترین سطح کاهش یافت. در ژوئن ۲۰۲۲، در سن ۲۲ سالگی، او تصمیم گرفت بدون اینکه رسماً اعلام بازنشستگی کند، مدتی از سطح اول ژیمناستیک فاصله بگیرد.
در روزهایی که سوگیهارا هدف مشخصی پیش رو نمیدید، ژیمناستیک را رها نکرد؛ مربیگری نوجوانان را آغاز کرد، دورههای داوری را گذراند و به گزارشگری و تحلیل مسابقات پرداخت.
آموزش حرکات پایهای به نوجوانان باعث شد تا نگاه او به جزئیات ورزش دگرگون شود؛ حرکاتی که پیشتر بر اساس غریزه انجام میداد، حالا باید ابتدا در ذهنش موشکافی و سپس آماده تدریس به شاگردان میشد. او بعدها اعتراف کرد که این بازنگری ذهنی، درک او از حرکات بدنش را بهبود بخشید و حتی سطح فکریاش را نسبت به دوران المپیک توکیو ارتقا داد.
جرقه بازگشت زیر سقف سالن هانگژو
در ژوئن ۲۰۲۳، سوگیهارا با کسب طلای حرکات زمینی در قهرمانی ژاپن، نشانههایی از بازگشت را نشان داد، اما چند ماه بعد به عنوان خبرنگار راهی هانگژو شد. نگاه کردن به رقابتها از روی صندلی رسانهها و تماشای کسانی که تا دیروز همتیمیهایش بودند، شور و اشتیاقی دوباره در دلش کاشت: «دلم میخواهد یک بار دیگر پیراهن تیم ملی ژاپن را بر تن کنم.»
در نوامبر ۲۰۲۳، او رسماً اعلام کرد قصد دارد به تیم ملی بازگردد و برای کسب سهمیه المپیک پاریس تلاش کند؛ تصمیمی شجاعانه که البته پایان خوشی نداشت.
در مسابقات انتخابی المپیک ۲۰۲۴، سقوط ناگهانی از پارالل ناهمسطح، رؤیای پاریس را از او گرفت و سوگیهارا در رده پنجم قرار گرفت. او با چشمانی پر از اشک گفت: «برای پاریس تمام توانم را گذاشتم و نرسیدن به آن واقعاً دردناک است، اما هنوز قصد خداحافظی ندارم.»
سوگیهارا نمیخواست تسلیم این شکست تلخ شود. یک سال بعد در مسابقات جام اناچکی ۲۰۲۵، در ۲۵ سالگی و دقیقاً ۱۰ سال پس از نخستین قهرمانیاش، با یک بازگشت تماشایی در آخرین وسیله و با اختلاف ۰.۰۳۳ امتیازی قهرمان شد و در مصاحبهای ماندگار گفت: «زمان شکوفایی برای هر کسی متفاوت است.»
چند ماه بعد، در مسابقات جهانی ۲۰۲۵ جاکارتا، او نخستین مدال طلای جهانی دوران حرفهای خود را در حرکات زمینی به گردن آویخت؛ پاداشی بزرگ برای ورزشکاری که در تاریکترین روزها از ادامه مسیر دست نکشید تا در نهایت راهی بازیهای آسیایی ۲۰۲۶ شود.
دوئل تجربه و جوانی؛ پایان یک امپراتوری
در فینال ناگویا، حریف سوگیهارا یک پدیده فوقالعاده از چین بود. کو چینچین ۱۶ ساله، قهرمان مسابقات کشوری و ستاره اول مسابقات قهرمانی آسیا، در سه وسیله نخست بینقص عمل کرد و تا پیش از وسیله پایانی، با اختلاف ۰.۳۳۴ امتیاز از رقیب ژاپنی خود پیش بود.
همه چیز به پرش خرک کشید؛ بخشی که در گذشته نقطه قوت سوگیهارا به شمار نمیرفت. او برای این نبرد بزرگ، با راهنمایی کوهی اوچیمورا و کنزو شیرای، تکنیک پرش یورچنکو با دو پیچ را کاملاً بازسازی کرده بود.
پرش سوگیهارا نمره ۱۴.۱۰۰ گرفت تا مجموع امتیازاتش به ۵۵.۵۹۹ برسد. در سوی دیگر، اجرای دختر ۱۶ ساله چینی در حرکات زمینی با نمره ۱۳.۳۶۶ به پایان رسید تا با مجموع ۵۵.۱۹۹، طلا با اختلاف ۰.۴ امتیاز از دست اژدهای آسیا خارج شود.
اختلاف سنی ۱۱ ساله این دو فینالیست، عمق درام این رقابت را آشکار میکرد. ۱۱ سال پیش، زمانی که سوگیهارا در ۱۵ سالگی نخستین جام خود را بالای سر میبرد، هنوز کسی تصور نمیکرد مسیر حرفهایاش از اتاق گزارشگری و دوربین تلویزیون دوباره به سکوی قهرمانی آسیا برسد.
سوگیهارا چند ماه پیش از این رقابت، در شبکههای اجتماعی جملهای ساده اما عمیق نوشته بود که کل این مسیر دشوار را خلاصه میکرد: «در نهایت، ژیمناستیک هنوز هم لذتبخشترین کار دنیاست.»
