از کوچه غریبان تا قلب فوتبال ایران، سلطان ۸۰ ساله شد
به گزارش کیک زون، وقتی نام علی پروین برده میشود، تنها یک ستاره شماره ۷، یک هافبک تکنیکی یا حتی یک مربی موفق در ذهن فوتبالدوستان زنده نمیشود. پشت این نام، بیش از شش دهه از تاریخ فوتبال ایران نهفته است. از روزهایی که فوتبال هنوز به آن وسعت و صنعتیگی نرسیده بود تا زمانی که پرسپولیس به یکی از بزرگترین باشگاههای فوتبال آسیا مبدل شد.
علی پروین ۸۰ ساله شد؛ مردی که فوتبال را از سال ۱۳۴۰ با کیان آغاز کرد و پس از عبور از پیکان، به پرسپولیس رسید؛ همان باشگاهی که قرار بود بخش عمدهای از زندگی فوتبالی او را شکل دهد؛ اما ماجرای پروین فقط داستان یک باشگاه نیست. پروین در سوم مهرماه ۱۳۲۵ در تهران به دنیا آمد؛ در کوچه غریبان بازار.
در روایت زندگیاش حتی دوران کودکیاش هم دارای اهمیت ویژهای است. بیماری سختی که در سالهای ابتدایی زندگی جانش را تهدید کرد اما پس از گذر از آن، طبق روایت قدیمی، با انرژی بیشتری به فوتبال بازگشت.
شاید در آن روزها کسی تصور نمیکرد پسری که در کوچههای بازار تهران دنبال توپ میدود، چند دهه بعد به یکی از شناختهشدهترین شخصیتهای تاریخ ورزش ایران تبدیل شود.
سال ۱۳۴۰ نقطه آغاز رسمی مسیر فوتبالی پروین بود؛ کیان نخستین باشگاهی بود که او را در مسیر حرفهای قرار داد. سپس نوبت به پیکان رسید و در نهایت پرسپولیس.
پروین در پرسپولیس فقط بازی نکرد؛ او با این باشگاه بزرگ شد و این باشگاه نیز با او بخشی از هویت تاریخیاش را ساخت. سالها با پیراهن شماره ۷ پرسپولیس به میدان رفت، کاپیتان شد، قهرمانی دید و سرانجام همانجا کفشهایش را آویخت اما پایان دوران بازی، پایان حضورش در فوتبال نبود. برعکس؛ تازه بخش دوم داستان آغاز شده بود.
از شماره ۷ تا نیمکت تیم ملی، پروین یکی از معدود چهرهها در فوتبال ایران است که در چند نقش متفاوت در بالاترین سطح حضور داشته است. او ابتدا ستاره تیم ملی شد و با ایران به قهرمانی آسیا دست یافت. در جام ملتهای ۱۹۷۲ و ۱۹۷۶، بخشی از تیم قهرمان ایران بود و در بازیهای آسیایی ۱۹۷۴ نیز همراه با تیم ملی به مدال طلا دست یافت.
سپس و در جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین، یکی از اعضای تیم ایران در نخستین حضور تاریخ فوتبال کشورمان در بزرگترین تورنمنت ملی جهان بود.
پروین در دو دوره المپیک ۱۹۷۲ مونیخ و ۱۹۷۶ مونترال نیز برای ایران به میدان رفت و در تیم ملی در مسیر صعود به المپیک ۱۹۸۰ مسکو حضور داشت؛ هرچند پروین در آن دوره در المپیک حاضر نشد. رکورد ملی او در نهایت به ۷۶ بازی ملی رسید؛ عددی که سالها رکورد حضور در تیم ملی فوتبال ایران محسوب میشد.
پروین پس از خداحافظی از فوتبال، به سرعت به یکی از مهمترین نیمکتهای فوتبال ایران رسید. از سال ۱۳۶۸ تا ۱۳۷۲ سرمربی تیم ملی بود و چند سال بعد، در بازیهای آسیایی ۱۹۹۰ پکن، این بار نه با پیراهن شماره ۷، بلکه در قامت سرمربی تیم ملی ایران را به مدال طلای بازیهای آسیایی رساند.
این شاید یکی از مهمترین ویژگیهای کارنامه پروین باشد: او هم قهرمانی آسیا را به عنوان بازیکن تجربه کرده و هم به عنوان مربی. رابطه پروین و پرسپولیس اما داستانی دیگر دارد. او پس از دوران بازی، سالها روی نیمکت این تیم نشست و در مقاطع مختلف مدیریت باشگاه را نیز تجربه کرد. قهرمانیهای متعدد با پرسپولیس در لیگ ایران، مسابقات باشگاههای تهران، جام حذفی و رقابتهای آسیایی باعث شد نام او با بخش مهمی از تاریخ این باشگاه گره بخورد. فدراسیون فوتبال در روایت کارنامه او، ۲۰ قهرمانی در مجموع رقابتهای باشگاهی با پرسپولیس را ثبت کرده است؛ عددی که جایگاه او را در تاریخ این باشگاه نشان میدهد. ۸۰ سالگی؛ عددی بزرگتر از یک تولد. علی پروین رسما ۸۰ ساله شد. هشتاد سال برای هر انسان عدد بزرگی است اما برای مردی که بخش قابل توجهی از این هشت دهه را در متن فوتبال ایران زندگی کرده، معنای دیگری دارد. او فوتبال را در روزهایی آغاز کرد که هنوز خبری از لیگ حرفهای، شبکههای اجتماعی، قراردادهای چند ده میلیاردی و فوتبال ۲۴ ساعته نبود.
توپ را به دست گرفت و از کوچههای تهران راه را آغاز کرد؛ به پرسپولیس رسید، پیراهن تیم ملی را پوشید، جام جهانی را دید، قهرمان آسیا شد، مربی شد، قهرمان شد، مدیر شد و در نهایت تبدیل به یکی از چهرههایی شد که نامش دیگر فقط متعلق به یک باشگاه یا یک نسل نیست.
علی پروین ۸۰ ساله شد اما برای فوتبال ایران، او بیشتر از یک عدد روی شناسنامه است. او بخشی از حافظه فوتبال این کشور است؛ از کوچه غریبان بازار تا قلب تاریخ پرسپولیس و تیم ملی.
