بازگشتی دیگر برای افشین قطبی به فوتبال ایران
بر اساس گزارش‌های منتشر شده، نام افشین قطبی بار دیگر وارد فضای فوتبال ایران شده است. نامی که پیش از هر تحلیل، یادآور یک قهرمانی بی‌بدیل در ذهن‌ها می‌ماند. اکنون فردی که هواداران پرسپولیس او را با لقب «امپراتور» می‌شناختند، ممکن است برای آغاز یک فصل جدید به کشور بازگردد. این مقصد احتمالی او تیم امید است و بازیکنانی که بسیاری از آنها در دوران قهرمانی قطبی با پرسپولیس، هنوز بچه‌های کوچکی بودند.
اظهارات اخیر امیرمهدی علوی، احتمال این بازگشت را زنده نگه داشته است. سخنگوی فدراسیون تأیید کرده مذاکرات اولیه با قطبی صورت گرفته، هرچند نام او در میان چهار گزینه قرار دارد و هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است. بنابراین تا نشستن دوباره قطبی روی یک نیمکت در ایران، همچنان باید منتظر ماند. بازگشتی که اگر محقق شود، یکی از شخصیت‌های ماندگار دو دهه اخیر را دوباره به جریان اصلی فوتبال ایران خواهد آورد.
آخرین حضور قطبی در فوتبال ایران به فصل هجدهم و هدایت تیم فولاد بازمی‌گردد. او در میانه فصل ۹۸-۱۳۹۷ به اهواز پیوست، اما همکاری‌اش با فولاد در پایان همان فصل پایان یافت و نیمکت این تیم به جواد نکونام واگذار شد. از آن زمان بیش از هفت سال می‌گذرد و اکنون قطبی ممکن است این فاصله طولانی را با پذیرش مسئولیتی متفاوت به پایان برساند.
البته برای روایت کامل داستان قطبی و فوتبال ایران باید به گذشته بازگردیم. به تابستان ۱۳۸۶، زمانی که مربی ایرانیِ بازگشته از خارج، با سابقه حضور در کادر فنی آمریکا و کره جنوبی، هدایت پرسپولیس را بر عهده گرفت. لحن خاص، لبخندهای گرم و تأکید همیشگی‌اش بر باور به موفقیت، خیلی زود او را به چهره‌ای متمایز تبدیل کرد. پایان آن فصل هم تبدیل به آن چیزی شد که برای ماندن یک مربی در حافظه هواداران کافی است. قهرمانی در لحظات پایانی و شادی‌ای که در ورزشخانه حاکم شد، در حالی که چند ثانیه قبل همه جام را از دست‌رفته می‌دیدند.
از آن قهرمانی حالا بیش از هجده سال می‌گذرد. قطبیِ امروز با تجربیات گسترده‌تری به موضوع بازگشت نگاه می‌کند و فوتبال ایران هم در این مدت تحولات زیادی را پشت سر گذاشته است. با این حال، خاطره نخستین فصل حضورش هنوز آن‌قدر زنده است که هر بار نام او به‌عنوان گزینه هدایت یک تیم مطرح شود، تصاویر همان روزها دوباره در ذهن‌ها زنده می‌شوند.
داستان حضور او در عرصه ملی هم بخش جداگانه‌ای دارد. قطبی در سال ۱۳۸۸ سرمربی تیم ملی بزرگسالان ایران شد، اما نتوانست مسیر دشوار صعود به جام جهانی را با موفقیت طی کند. در جام ملت‌های آسیا نیز تیمش با سه پیروزی از مرحله گروهی عبور کرد و سپس مقابل کره جنوبی در یک‌چهارم نهایی حذف شد. اکنون اگر مذاکرات به نتیجه برسد، او حدود شانزده سال پس از پایان آن دوره، دوباره سرمربی یکی از تیم‌های ملی ایران خواهد شد.
در بین این رفت‌وآمدها، قطبی روی نیمکت تیم‌هایی در ژاپن، تایلند، چین و کانادا نشسته بود. آخرین تجربه‌اش مربوط به ونکوور اف‌سی بود، باشگاهی که به‌تازگی تأسیس شده بود و او به‌عنوان اولین سرمربی آن انتخاب شد و از ابتدای شکل‌گیری تیم، مسئولیت فنی را بر عهده داشت. همکاری دو طرف در تابستان سال گذشته پایان یافت تا این فصل از دوران مربیگری او هم به پایان برسد.
تیم امید اما برای قطبی، در صورت انتخاب، تجربه‌ای کاملاً جدید خواهد بود. کار با نسلی که در آغاز مسیر حرفه‌ای خود هستند، با هدایت پرسپولیس یا تیم ملی بزرگسالان تفاوت‌های اساسی دارد. در اینجا علاوه بر نتایج، شناسایی استعدادها و آماده‌سازی بازیکنان برای مراحل بعدی اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. سابقه فعالیت قطبی در آموزش فوتبال و تجربه کار در محیط‌های متنوع می‌تواند در چنین مسئولیتی به او کمک کند، هرچند نتیجه نهایی عملکرد تیم در زمین خواهد بود - البته به شرط توافق نهایی، چرا که در سال‌های اخیر بارها نام او برای تیم‌های مختلف مطرح شده اما هرگز به مرحله عقد قرارداد نرسیده است.
