جام جهانی ۲۰۲۶؛ شکوفایی بیسابقه استقبال تماشاگران و رکوردزنی در تاریخ فوتبال
قبل از آغاز رقابتهای جام جهانی ۲۰۲۶، نگرانیهایی مبنی بر احتمال کاهش حضور تماشاگران به دلیل قیمت بالای بلیتها، محدودیتهای ورود به ایالات متحده و عدم علاقه عمومی به فوتبال در این منطقه در مقایسه با قارههای اروپا و آمریکای جنوبی مطرح شده بود. با این حال، واقعیت کاملاً با این پیشبینیها در تضاد قرار گرفت.
آمارهای منتشر شده از سوی فیفا حاکی از آن است که پس از پایان ۴۴ مسابقه، بیش از ۲.۸۵ میلیون نفر به صورت حضوری به تماشای رقابتها نشستهاند. علاوه بر این، میانگین درصد اشغال صندلیهای استادیومها به رقم خیرهکننده ۹۹.۶ درصد دست یافته است.
این ارقام به وضوح نشان میدهند که جام جهانی ۲۰۲۶ در مسیر استثنایی برای ثبت یک رکورد تاریخی در جذب تماشاگر قرار دارد.
رکورد قبلی بیشترین تعداد تماشاگر در ادوار مختلف جام جهانی متعلق به دوره ۱۹۹۴ در آمریکا است که حدود ۳.۶ میلیون نفر از بازیها دیدن کردند. با توجه به اینکه جام جهانی ۲۰۲۶ برای اولین بار با حضور ۴۸ تیم و در ۱۰۴ مسابقه برگزار میشود، انتظار میرود این رکورد حتی پیش از پایان بازی شصت و چهارم شکسته شود.
دن راشر، استاد اقتصاد ورزش در دانشگاه سانفرانسیسکو، علاقه آمریکاییها به رویدادهای بزرگ و پر زرق و برق را دلیل اصلی این استقبال گسترده دانست و گفت: «مردم آمریکا شیفته رویدادهای بزرگ هستند و تمایل دارند در لحظات تاریخی حضور یابند.»
ویکتور ماتیسون، اقتصاددان و استاد کسبوکار ورزشی در کالج هولی کراس، معتقد است که یکی از عوامل کلیدی در این موفقیت، ظرفیت بالای استادیومهای آمریکا بوده است. وی توضیح داد: «بخش قابل توجهی از این موضوع به این واقعیت بازمیگردد که ما از ورزشگاههایی با گنجایش بسیار بالا برخوردار هستیم.»
البته، تنها گنجایش بالای استادیومها عامل این موفقیت نیست. بر اساس گزارشهای سالانه فیفا و تحلیلهای انجام شده، درصد اشغال صندلیها در جام جهانی ۲۰۲۶ از تقریباً تمامی دورههای قرن بیست و یکم فراتر رفته و تنها جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان توان رقابت با این آمار را داشته است.
یکی دیگر از نکات قابل توجه در این دوره، قیمتگذاری بیسابقه بلیتهاست.
فیفا برای اولین بار از سیستم قیمتگذاری پویا استفاده کرده که قیمت بلیتها را بر اساس میزان تقاضا تغییر میدهد. این رویکرد باعث شده قیمت بلیت برخی بازیها در روز مسابقه به ارقام بسیار بالایی برسد؛ برای مثال، بلیت دیدار پاراگوئه و استرالیا با ۴۵۰ دلار عرضه شد.
وضعیت در بازار ثانویه بلیتها حتی شگفتانگیزتر است. موسسه «تیکتدیتا» اعلام کرده که میانگین قیمت ارزانترین بلیتهای دسته دوم در این بازار به ۷۹۸ دلار برای هر بازی رسیده است.
این استراتژی قیمتگذاری با انتقاداتی نیز مواجه شده، اما سخنگوی فیفا از آن دفاع کرده و گفته است: «این قیمتها بر مبنای میزان تقاضا در بازار تعیین میشوند و با رویههای متداول در صنعت همخوانی دارند تا فروش بلیتها و حضور تماشاگران به بهترین شکل ممکن بهینهسازی شود.»
وی همچنین اشاره کرد که فیفا ۱۳۰ هزار بلیت با قیمت ۶۰ دلار برای دسترسی هواداران فراهم کرده است.
انتقادات تنها به قیمت بلیتها خلاصه نمیشود. فیفا در سال گذشته با اهدای جایزه صلح به دونالد ترامپ، رئیسجمهور وقت آمریکا، با واکنشهای گستردهای روبرو شد؛ به ویژه با توجه به اینکه سیاستهای مهاجرتی آمریکا، سفر هواداران از کشورهایی مانند هائیتی، ایران، سنگال و چندین ملت دیگر را برای حضور در جام جهانی با دشواریهای زیادی همراه ساخته بود.
با وجود تمام این محدودیتها و چالشها، هیچکدام نتوانست مانع از استقبال گسترده و کمنظیر هواداران از این رویداد بزرگ ورزشی شود.
جان گرادی، استاد مدیریت ورزشی در دانشگاه کارولینای جنوبی، در این باره گفت: «مصرفکنندگان آمریکایی آمادگی دارند برای شرکت در آنچه یک رویداد ورزشی برتر و ممتاز تلقی میشود، مبالغ چشمگیری را هزینه نمایند.»
فیفا از نظر اقتصادی سود کلانی از این استقبال خواهد برد. این سازمان پیشبینی کرده است درآمدهای حاصل از فروش بلیتها و پکیجهای تشریفاتی جام جهانی ۲۰۲۶ از ۳ میلیارد دلار فراتر رود که این مبلغ، یک رکورد بیسابقه در تاریخ این رقابتها خواهد بود.