بزرگترین پیروزی تجاری تاریخ برای آدیداس در جام جهانی؛ نایکی بدون نماینده در فینال!
اسپانیا و آرژانتین، دو نماینده آدیداس، با شکست فرانسه و انگلیس که تحت قرارداد نایکی هستند، به فینال جام جهانی ۲۰۲۶ راه یافتند. اسپانیا با نتیجه ۲ بر صفر فرانسه را از پیش رو برداشت و آرژانتین نیز با پیروزی ۲ بر یک برابر انگلیس، جواز حضور در این دیدار نهایی را کسب کرد. این دو تیم روز یکشنبه ساعت ۲۲:۰۰ به وقت تهران برای تعیین قهرمان جهان به مصاف هم خواهند رفت. آدیداس اما پیش از این بازی نیز برنده میدان بوده است؛ چرا که با حضور هر دو تیم فینالیست در لباس این برند، رقابت تجاری با نایکی را پیش از برگزاری فینال نیز با پیروزی پشت سر گذاشته است. این اهمیت زمانی دوچندان میشود که بدانیم جام جهانی ۲۰۲۶ در ایالات متحده، کشوری که دفتر مرکزی نایکی در آن واقع شده، برگزار میگردد. آدیداس سابقهای طولانی در همکاری با هر دو تیم فینالیست دارد؛ آرژانتین از دهه ۱۹۷۰، یعنی بیش از پنج دهه، پیراهن این شرکت آلمانی را بر تن کرده و قراردادشان بارها تمدید شده است. اسپانیا نیز از سال ۱۹۹۱، یعنی بیش از سه دهه، با آدیداس همکاری دارد و این برند در تمام افتخارات بزرگ لاروخا، از جمله قهرمانی در جام جهانی ۲۰۱۰ و دو قهرمانی متوالی اروپا در سالهای ۲۰۰۸ و ۲۰۱۲، تأمینکننده پوشاک این تیم بوده است.
در سوی مقابل، فرانسه از سال ۲۰۱۱ و پس از اتمام همکاری با آدیداس، به یکی از مهمترین تیمهای تحت حمایت نایکی تبدیل شد و قرارداد فعلی آنها همچنان به عنوان یکی از ارزشمندترین قراردادهای تجاری در دنیای فوتبال شناخته میشود. تیم ملی انگلیس نیز از سال ۲۰۱۳ با نایکی همکاری خود را آغاز کرد؛ این شراکت پس از پایان دوره طولانی استفاده از لباسهای آمبرو شکل گرفت. بنابراین، صرفنظر از اینکه جام قهرمانی در نهایت به کدام تیم، آرژانتین یا اسپانیا، خواهد رسید، آدیداس پیش از شروع بازی نهایی نیز یک پیروزی قابل توجه خارج از زمین کسب کرده است. این اتفاق پس از چندین دوره رخ میدهد که دیدار نهایی جام جهانی میان دو تیمی برگزار میشود که هر دو از محصولات این برند آلمانی بهره میبرند، در حالی که نایکی حتی در جام جهانی ۲۰۲۶ که در خاک آمریکا برگزار میشود، هیچ نمایندهای در فینال ندارد. فهرست تیمهای تحت قرارداد برندها: آدیداس: مکزیک، آفریقای جنوبی، قطر، اسکاتلند، آلمان، کوراسائو، ژاپن، سوئد، بلژیک، اسپانیا، عربستان سعودی، آرژانتین، الجزایر، کلمبیا نایکی: کره جنوبی، کانادا، برزیل، آمریکا، استرالیا، ترکیه، هلند، اروگوئه، فرانسه، نروژ، انگلیس، کرواسی پوما: جمهوری چک، سوئیس، مراکش، پاراگوئه، ساحل عاج، مصر، نیوزیلند، سنگال، اتریش، پرتغال، غنا
بررسی فهرست تیمهای حاضر در جام جهانی ۲۰۲۶ نشان میدهد که آدیداس با ۱۴ تیم، بیشترین نماینده را در این مسابقات به خود اختصاص داده و از این نظر بالاتر از نایکی با ۱۲ تیم و پوما با ۱۱ تیم قرار گرفته است. هرچند اختلاف تعداد تیمها بین این سه برند بزرگ زیاد نیست، اما حضور همزمان هر دو تیم فینالیست، یعنی آرژانتین و اسپانیا، با لباسهای آدیداس، این شرکت آلمانی را در مهمترین رویداد فوتبال جهان، به پیروز بلامنازع رقابت با رقیب آمریکایی خود تبدیل کرده است. در مقابل، نایکی با وجود در اختیار داشتن تیمهای مطرحی چون برزیل، فرانسه، انگلیس، هلند، آمریکا و کرواسی، نتوانست هیچکدام از آنها را به فینال برساند و بدین ترتیب، در دیدار پایانی نمایندهای نخواهد داشت. پوما نیز با وجود ۱۱ تیم تحت قرارداد خود از جمله پرتغال، مراکش، مصر و اتریش، موفق به راهیابی تیمی به فینال نشد. بنابراین، آدیداس نه تنها از نظر تعداد تیمهای حاضر در جام جهانی پیشگام بود، بلکه در حساسترین مسابقه این تورنمنت نیز انحصار کامل را در اختیار خواهد داشت. سایر برندها: ریباک: پاناما ۷سیبر (7Saber): ازبکستان آمبرو: جمهوری دموکراتیک کنگو یاکو (Jako): عراق کاپلی اسپورت (Capelli Sport): کیپورد مجید (Majid): ایران کاپا: تونس ماراتون: اکوادور سائتا: هائیتی کلمه (Kelme): بوسنی و هرزگوین، اردن علاوه بر سه غول اصلی بازار یعنی آدیداس، نایکی و پوما، برندهای دیگری نیز در جام جهانی ۲۰۲۶ حضور داشتند که هرچند سهم بسیار کمتری از بازار تیمهای ملی را در اختیار داشتند، اما توانستند نمایندگانی در بزرگترین رویداد فوتبالی جهان داشته باشند. در این میان، برندهای شناختهشدهای مانند ریباک و آمبرو تنها تأمینکننده لباس یک تیم ملی بودند؛ ریباک برای پاناما و آمبرو برای جمهوری دموکراتیک کنگو. کاپا نیز تنها لباس تیم ملی تونس را بر عهده داشت، در حالی که کلمه با دو تیم، بوسنی و هرزگوین و اردن، بیشترین سهم را در میان این برندهای خارج از سه غول بزرگ کسب کرد. در این فهرست، حضور برند ایرانی مجید (Majid) نیز جلب توجه میکند؛ شرکتی که لباس تیم ملی ایران را تأمین کرده و در کنار برندهایی مانند ۷سیبر از ازبکستان، یاکو از آلمان، کاپلی اسپورت، ماراتون و سائتا، نام خود را در میان تأمینکنندگان لباس تیمهای حاضر در جام جهانی ثبت کرده است. این موضوع نشان میدهد که بازار پوشاک ملی فوتبال، برخلاف تصور رایج، تنها در انحصار چند برند بزرگ نیست و شرکتهای کوچکتر یا منطقهای نیز قادرند با قرارداد با یک یا دو تیم ملی، در بزرگترین ویترین فوتبال جهان دیده شوند.
مقایسه درآمد دو شرکت: نایکی: حدود ۴۶.۳ میلیارد دلار درآمد در سال مالی ۲۰۲۵ آدیداس: حدود ۲۳.۷ میلیارد یورو درآمد در همان دوره از نظر مالی، نایکی همچنان فاصله قابل توجهی با آدیداس دارد. این شرکت آمریکایی در سال مالی ۲۰۲۵ حدود ۴۶.۳ میلیارد دلار درآمد ثبت کرده که تقریباً دو برابر درآمد ۲۳.۷ میلیارد یورویی آدیداس در همین بازه زمانی است. به عبارت دیگر، اگرچه آدیداس در مهمترین ویترین فوتبال جهان برنده رقابت با رقیب دیرینه خود شده است، اما در مقیاس کلی کسبوکار، نایکی همچنان بزرگترین برند صنعت پوشاک ورزشی از نظر درآمد محسوب میشود. با این حال، موفقیت در جام جهانی تنها به اعداد و ارقام مالی محدود نمیشود. حضور هر دو تیم فینالیست با لباسهای آدیداس، برای این برند آلمانی یک دستاورد تبلیغاتی و بازاریابی بسیار ارزشمند به شمار میرود؛ اتفاقی که میتواند تأثیر قابل توجهی بر تصویر جهانی این شرکت و حتی فروش محصولاتش در ماههای آینده داشته باشد، به ویژه اینکه این موفقیت در خاک آمریکا، زادگاه نایکی، به دست آمده است.
