طرح جنجالی اینفانتینو؛ واگذاری سهام فیفا و خطر تحریم جام جهانی توسط اروپا
جانی اینفانتینو، رئیس فیفا، با ارائه طرحی که در آن بخشی از سهام این سازمان به سرمایهگذاران خصوصی واگذار میشود، با مخالفتهای گستردهای مواجه شده و امکان تحریم جام جهانی توسط کشورهای اروپایی افزایش یافته است. فیفا قصد دارد شرکتی جدید تحت عنوان FIFA Forward Enterprise را پایهگذاری کند و حداکثر ۲۰ درصد از سهام آن را به فروش برساند. این شرکت قرار است مسئولیت مدیریت جنبههای تجاری جام جهانی و جام جهانی باشگاهها را بر عهده داشته باشد. پیشبینی میشود این اقدام بتواند بیش از ۳ میلیارد پوند درآمد برای فیفا به همراه داشته باشد. با این حال، این طرح از همان ابتدا با مخالفتهای شدیدی روبرو شده و شخصیتهای شاخصی مانند اندی برنهام، نخستوزیر بریتانیا، مخالفت شدید خود را ابراز کردهاند.
به گزارشها، در صورت اجرای موفقیتآمیز این طرح، اینفانتینو پاداشهای مالی قابل توجهی دریافت خواهد کرد و پس از پایان دوره ریاستش در سال ۲۰۳۱، میتواند با عنوان «کمیسر» در این شرکت جدید مشغول به کار شود و دهها میلیون پوند درآمد کسب کند. اتحادیه فوتبال اروپا (یوفا) نیز با انتشار بیانیهای تند، این اقدام را عبور از خط قرمز توصیف کرده و اعلام کرده است: «این اقدام از خط قرمزی عبور میکند که نهادهای حاکم بر فوتبال هرگز نباید از آن عبور کنند. یوفا این موضوع را بسیار جدی میگیرد. تمام فدراسیونهای ملی، لیگها، باشگاهها، بازیکنان، هواداران، دولتها و هر کسی که به آینده فوتبال اهمیت میدهد نیز باید همین نگاه را داشته باشند. روح و ساختار مدیریتی فوتبال، دارایی قابل معامله نیست، بهویژه زمانی که هیچ شفافیتی درباره اینکه چه کسانی از نظر مالی سود خواهند برد وجود ندارد. هیچکدام از ما مالک فوتبال نیستیم و فوتبال هم چیزی نیست که فیفا بتواند آن را بفروشد.»
بر اساس گزارشهای منتشر شده، کشورهای عضو یوفا در نشست اضطراری آتی خود، موضوع تحریم جام جهانی را به عنوان اعتراض به طرح فیفا مورد بحث و بررسی قرار خواهند داد. فدراسیونهای عضو یوفا در یک نشست مجازی اضطراری شرکت خواهند کرد و تحریم جام جهانی یکی از کلیدیترین محورهای گفتوگو خواهد بود. همچنین، گزارش سان اسپورت نشان میدهد که فدراسیون فوتبال انگلیس پیش از انتشار عمومی این خبر، از برنامههای فیفا بیاطلاع بوده است. این در حالی است که چندین فدراسیون فوتبال پیش از این و در آستانه فینال جام جهانی با مدیران فیفا دیدار کرده بودند، اما هیچ اشارهای به این پروژه تجاری نشده بود. الکساندر چفرین، رئیس یوفا، نیز در هفتههای گذشته بارها از عملکرد فیفا انتقاد کرده بود. او به ویژه از لغو محرومیت فولارین بالوگان پس از گفتگوی اینفانتینو با دونالد ترامپ به شدت خشمگین بود. چفرین با وجود حضور در دیدار افتتاحیه جام جهانی در مکزیک، به دلیل اعتراض، فینال این مسابقات را تحریم کرد.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، شرکت سرمایهگذاری Thrive Capital به عنوان گزینه اصلی برای خرید سهام پروژه جدید فیفا مطرح است. جاشوا کوشنر، مدیرعامل این شرکت، برادر کوچکتر جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، محسوب میشود و این موضوع ارتباط احتمالی خانواده ترامپ با این پروژه را پررنگتر میکند.
اینفانتینو در واکنش به انتقادات، تأکید کرده است که هدف اصلی این طرح، افزایش منابع مالی در دسترس فدراسیونهای عضو فیفا است. او اظهار داشت: «مرحله بعدی رشد فیفا به ساختاری نیاز دارد که متناسب با آن باشد و بخش تجاری فوتبال را بهعنوان یک کسبوکار تخصصی اداره کند و ارزش ایجادشده را بهتر و عادلانهتر در سراسر جهان توزیع کند. هر فدراسیون عضو فیفا باید فرصت دسترسی به سهمی عادلانه از منابع مالی را داشته باشد تا بتواند آینده خود را مستقل از دیگران شکل دهد. این طرح در واقع به دنبال دموکراتیکتر کردن فوتبال در سراسر جهان است.» اندی برنهام، نخستوزیر بریتانیا، نیز در واکنش به این طرح در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اجازه دهید خیلی صریح بگویم. فوتبال متعلق به سرمایهگذاران نیست؛ فوتبال متعلق به مردمی است که هفته به هفته، زیر باران یا آفتاب، سکوها را پر میکنند و کنار زمین میایستند. جام جهانی یک محصول تجاری نیست؛ بزرگترین رقابت ورزشی جهان است و هرگز متعلق به کسی نبوده که بخواهد آن را بفروشد. هر اسمی که روی این معامله بگذارید، وقتی بخشی از آن را میفروشید، در واقع فوتبال را فروختهاید. فوتبال متعلق به هواداران است؛ همیشه همینطور بوده و همیشه هم همینطور خواهد ماند.» طبق این طرح، هر فدراسیون عضو فیفا بین سالهای ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۰ میتواند سالانه ۲۰ میلیون دلار کمک مالی دریافت کند، در حالی که این رقم در حال حاضر ۸ میلیون دلار است. جام جهانی زنان سال آینده در برزیل برگزار خواهد شد و پس از آن، جام جهانی باشگاهها در سال ۲۰۲۹ برگزار میشود، هرچند هنوز میزبان آن مشخص نشده است. جام جهانی بعدی مردان نیز چهار سال دیگر به میزبانی مشترک اسپانیا، پرتغال و مراکش برگزار خواهد شد.
حتی اگر تمام کشورهای عضو یوفا با این طرح مخالفت کنند، اینفانتینو برای تصویب نهایی آن تنها به اکثریت آرای ۲۱۱ فدراسیون عضو فیفا نیاز دارد. با این وجود، تحریم کامل جام جهانی از سوی کشورهای اروپایی میتواند ضربه مهلکی به فیفا وارد کند، زیرا فوتبال اروپا از نظر فنی، اقتصادی و از حیث پایگاه هواداری، مهمترین بخش فوتبال جهان محسوب میشود.