تحلیل داوری در پیروزی آرژانتین: آیا مسی از حمایت داوران برخوردار بود؟
صعود حماسی تیم ملی آرژانتین به مرحله بعدی که با یک بازگشت تاریخی از دو گل شکست همراه بود، در سایه تصمیمات جنجالی داوری و سیستم کمک داور ویدئویی (VAR) قرار گرفت؛ تصمیماتی که خشم مصریها را برانگیخت و تا ساعتها پس از پایان بازی همچنان محل بحث کارشناسان باقی خواهد ماند.
بازی تیمهای آرژانتین و مصر در مرحله یکهشتم نهایی جام جهانی ۲۰۲۶ نه تنها به خاطر بازگشت شگفتانگیز قهرمان جهان از شکست دو بر صفر در خاطرها میماند، بلکه این مسابقه از جنبه داوری یکی از پرچالشترین بازیهای جام بود و جدا از درخشش استثنایی لیونل مسی، چندین تصمیم حساس داوری و اتاق VAR جهت مسابقه را تحت تأثیر قرار داد و اعتراض شدید مصریها را برانگیخت.
در ادامه، مهمترین صحنههای چالشبرانگیز این مسابقه را بررسی میکنیم.
* گل دوم مصر؛ VAR ناجی آرژانتین شد
به نظر میرسد مهمترین لحظه بازی در دقیقه پنجاه و هشتن اتفاق افتاد. تیم مصر با یک ضدحمله سریع برای دومین بار دروازه آرژانتین را باز کرد.
هیثم حسن با یک حرکت بینظیر از سمت راست، دو بازیکن آرژانتین را گذاشت و توپ را به محمد صلاح رساند. کاپیتان مصر با یک پاس بینقص، مصطفی زیکو را در موقعیت تکبهتک قرار داد و مهاجم مصری با ضربهای دقیق توپ را به سمت امیلیانو مارتینز فرستاد تا نتیجه دو بر صفر شود.
اما شادی مصریها مدت زیادی طول نکشید.
بازیکنان آرژانتین فوراً به داعی اعتراض کردند و اتاق VAR، فرانسوا لتسیه را برای بازبینی صحنه فراخواند. پس از چند دقیقه بررسی، داور فرانسوی گل را مردود اعلام کرد.
دلیل این تصمیم، خطای عطیه روی لیساندرو مارتینز در ابتدای شکلگیری ضدحمله بود؛ صحنهای که بیش از هشتاد متر با محل به ثمر رسیدن گل فاصله داشت و در حین بازی داور هیچ خطایی را اعلام نکرده بود.
این تصمیم، آرژانتین را از یک بحران بزرگ نجات داد و به مدافع عنوان قهرمانی اجازه داد تا همچنان در رقابتها باقی بماند.
کارشناسان داوری: دخالت بیش از حد VAR
این تصمیم، فوراً واکنش کارشناسان داوری را به دنبال داشت. ادواردو ایتورالده، داور سابق اسپانیایی، معتقد بود که VAR در مراحل حذفی جام جهانی بیش از حد در جریان بازی دخالت میکند.
او بیان کرد: "این یک برخورد بسیار خفیف بود. با فلسفه اصلی VAR چنین صحنهای هرگز نباید مورد بازبینی قرار میگرفت و تصمیم آن باید در اختیار داور میدان باقی میماند."
او همچنین به نبود یک رویه یکسان در استفاده از VAR اشاره کرد و افزود: "قوانین فوتبال همیشه در سراسر دنیا یکسان بودند اما از زمان ورود VAR، هر رقابت این ابزار را با معیار متفاوتی به کار میبرد و همین باعث سردرگمی بازیکنان و هواداران شده است."
کارلوس بورول، داور سابق دیگر اسپانیایی، نیز با تصمیم لتسیه موافق نبود.
او گفت: "این صحنه تأثیر مستقیمی بر گل ندارد. بازگرداندن بازی تا آن نقطه و اعلام خطا به خاطر یک برخوردی که فقط در تصاویر آهسته دیده میشود، تناسبی با فلسفه VAR ندارد."
بورول همچنین تأکید کرد: "اگر داور همان لحظه خطا را اعلام میکرد قابل قبول بود، اما وقتی اجازه ادامه بازی داده، دیگر منطقی نیست که VAR چنین صحنهای را بازگرداند."
* اعتراض مصر به گل اول آرژانتین؛ رومرو در آفساید بود؟
آرژانتین در دقیقه هفتاد و نهم اختلاف را به حداقل رساند.
ارسال دقیق لیونل مسی با ضربه سر کریستین رومرو همراه شد و توپ وارد دروازه مصر شد تا نتیجه دو بر یک شود.
اما بازیکنان مصر بلافاصله دستها را بالا بردند و معتقد بودند رومرو در زمان ارسال توپ در موقعیت آفساید قرار داشته است و به همین دلیل اعتراضهای زیادی به تیم داوری انجام دادند.
با این حال، اتاق VAR پس از بررسی صحنه، گل را کاملاً صحیح تشخیص داد و مسابقه ادامه پیدا کرد.
* گل پیروزی آرژانتین؛ اعتراض مصر به برخورد توپ با دست
سومین جنجال بزرگ مسابقه در وقتهای تلفشده به وقوع پیوست.
در دقیقه ۹۰+۲، خولیان آلوارز با یک ارسال بلند، لائوتارو مارتینز را در سمت راست صاحب توپ کرد. مهاجم اینتر پس از کمی مکث، توپ را روی دروازه ارسال کرد و انزو فرناندز با ضربه سر گل سوم و پیروزیبخش آرژانتین را به ثمر رساند.
اما بازیکنان مصر معتقد بودند لحظاتی قبل از این گل، لائوتارو در زمان کنترل یا ارسال توپ، از دست خود استفاده کرده و گل باید مردود اعلام میشد.
این اعتراضها حتی پس از پایان مسابقه نیز ادامه داشت.
با این حال، ادواردو ایتورالده در تحلیل این صحنه گفت: "پنالتی نیست. فقط تماس مختصری با دست وجود دارد و توپ اصلاً به آن سمت نمیرود. این صحنه اساساً از مواردی نیست که VAR باید در آن دخالت کند."
* خشم مصر از داور VAR؛ بریزارد زیر ذرهبین پس از پایان مسابقه، اعتراضهای مصریها تنها متوجه فرانسوا لتسیه نبود.
بیشترین انتقادها متوجه ژروم بریزارد، داور فرانسوی اتاق VAR، شد؛ داوری که در صحنه گل دوم مصر هموطنش را برای بازبینی فراخواند اما در صحنه گل سوم آرژانتین هیچ مداخلهای انجام نداد.
از نگاه مصریها، این تفاوت در نحوه استفاده از VAR نشاندهنده دوگانگی آشکار در قضاوت بود؛ موضوعی که به اعتقاد آنها روی نتیجه مسابقه تأثیر مستقیم گذاشت.
رسانههای اسپانیایی نیز یادآوری کردند که بریزارد در سالهای اخیر بارها در صحنههای جنجالی اروپا حضور داشته است. از جمله در دیدار رئال مادرید و منچسترسیتی در لیگ قهرمانان اروپا که عملکرد او در اتاق VAR با انتقادهای فراوانی روبهرو شده بود؛ مسابقهای که رئالیها معتقد بودند او در برخی صحنهها استانداردی متفاوت برای بازبینی تصاویر به کار برده است.
در نهایت، هرچند آرژانتین با بازگشتی تماشایی راهی مرحله بعد شد، اما بعید است جنجالهای داوری این مسابقه به این زودیها پایان یابد. تصمیمهای لتسیه و اتاق VAR، بهویژه درباره گل مردود مصر و گل پیروزیبخش آرژانتین، به یکی از داغترین موضوعات جام جهانی ۲۰۲۶ تبدیل شده و احتمالاً تا مدتها محل بحث کارشناسان و هواداران فوتبال خواهد بود.