سه جنجال بزرگ آرژانتین-مصر؛ بدترین قضاوت تاریخ؟
مسابقه نفسگیر آرژانتین و مصر که با بازگشت تاریخی مسی و یارانش همراه بود، به دلیل تصمیمات داوری به یکی از پرحاشیهترین بازیهای تاریخ جام جهانی تبدیل شد. در حال حاضر، هیچ رسانه فوتبالی در سراسر جهان وجود ندارد که درباره قضاوت بازی شب گذشته بحث و نظر نکند.
از همان لحظه پایان مسابقه، رسانههای مصری، آرژانتینی و اروپایی ساعتها وقت صرف بحث درباره عملکرد فرانسوا لتسیه، داور فرانسوی، و تیم اتاق VAR کردند و این بحثها همچنان ادامه دارد. اما محور اصلی این مناقشات به سه صحنه بازمیگردد: احتمال اعلام پنالتی به سود محمد صلاح پیش از گل سوم آرژانتین، کشیده شدن حمدی فتحی در محوطه جریمه توسط الکسیس مکآلیستر، و شاید مهمتر از همه، مردود اعلام شدن گل مصطفی محمد که مصریها امروز با خشم شدیدی نسبت به رد این گل، لتسیه و تیم ویایآر را مورد انتقاد قرار دادهاند.
در ادامه، هر سه صحنه مورد مناقشه را به همراه دیدگاههای کارشناسان مختلف بررسی خواهیم کرد.
* صحنه اول: آیا پیش از گل پیروزی آرژانتین، روی محمد صلاح پنالتی شد؟
بزرگترین اعتراض مصریها به گل سوم آرژانتین در وقتهای تلفشده مربوط میشود؛ گلی که توسط انزو فرناندز به ثمر رسید و صعود آلبیسلسته را قطعی کرد.
اعتراض مصر به اتفاقات چند ثانیه پیش از این گل بازمیگردد. در این لحظات، محمد صلاح پس از برخورد با خولیان آلوارز در محوطه جریمه سرنگون شد. بازیکنان مصر معتقد بودند آلوارز با پای راست خود به پای چپ صلاح ضربه زده است و این صحنه باید با اعلام پنالتی همراه میشد. از دیدگاه آنها، داور نه تنها خطایی اعلام نکرد، بلکه برخلاف صحنه گل مردود مصر، اتاق VAR نیز داور را برای بازبینی کنار زمین فرا نخواند.
محمد ابوتریکه، ستاره سابق فوتبال مصر، در استودیوی شبکه beIN Sports به صراحت اعلام کرد که گل سوم آرژانتین نباید پذیرفته میشد و پیش از آن، خطای واضحی روی صلاح رخ داده بود.
کلاودیو لوپس، مهاجم سابق تیم ملی آرژانتین که در همان برنامه حضور داشت، اگرچه درباره خود خطا نظر قطعی نداد، اما معتقد بود داور حداقل باید برای بررسی صحنه، بازیکنان را به کنار زمین فرا میخواند تا با مراجعه به مانیتور VAR، تصمیم نهایی را بگیرد.
در مقابل، رسانهها و کارشناسان آرژانتینی دیدگاهی کاملاً متفاوت داشتند.
کارشناسان داوری آرژانتین تاکید دارند که آلوارز ابتدا توپ را به طور کامل تصاحب کرده بود و برخورد بعدی، نتیجه طبیعی حرکت هر دو بازیکن بود؛ برخوردی که نه بیاحتیاطی محسوب میشود و نه بیملاحظگی. بنابراین، از دیدگاه آنها، ادامه بازی توسط داور، تصمیمی کاملاً صحیح بود.
آنها همچنین به نکته دیگری اشاره کردند؛ اینکه VAR قطعاً صحنه را بررسی کرده، اما چون هیچ "اشتباه واضح و آشکاری" تشخیص نداده، داور را برای بازبینی کنار زمین فرا نخوانده است. حتی در این تحلیل آمده بود که خود محمد صلاح نیز اعتراض شدیدی نسبت به این صحنه انجام نداد و این موضوع از نظر آنها نشان میدهد که شدت برخورد به حدی نبوده که بتوان آن را پنالتی دانست.
گل سوم آرژانتین از جنبه دیگری نیز با شک و تردید مواجه شده است، اما چون کسی، حتی مصریها، چندان به آن نپرداختهاند، نمیتوان نظر قطعی داد. عده محدودی از کاربران معتقدند زمانی که پاس اولیه برای لائوتارو مارتینز ارسال شد، توپ به دست او برخورد کرد و داور باید بازی را متوقف میکرد یا VAR پس از گل انزو فرناندز، مانند گل اول زیکو، این گل را به دلیل هند لائوتارو مردود اعلام میکرد. اما با توجه به کمبود شواهد و اینکه حتی مصریها نیز خیلی روی این صحنه مانور نمیدهند، نمیتوان درباره آن نظر قطعی داد.
* صحنه دوم: کشیده شدن پیراهن حمدی فتحی؛ آیا پنالتی فراموش شد؟
دومین اعتراض مصریها به یکی دیگر از اتفاقات داخل محوطه جریمه مربوط میشود.
در یکی از ارسالها، الکسیس مکآلیستر هنگام یارگیری، پیراهن حمدی فتحی را کشید و این عمل باعث شد تا هافبک مصر نتواند به توپ دوم برسد.
یکی از کارشناسان داوری حاضر در پخش تلویزیونی مسابقه، پس از بازبینی تصاویر، گفت: "به نظر من این پنالتی است. هیچ توضیح دیگری برای رد این صحنه ندارم. داور VAR ظاهراً تشخیص داده شدت برخورد برای مداخله کافی نیست، اما من چنین برداشتی ندارم."
او در ادامه تاکید کرد: "در تصاویر کاملاً مشخص است که پیراهن بازیکن مصر کشیده میشود. این کشیدن پیراهن باعث میشود او نتواند به توپ دوم برسد. به نظر من این صحنه قطعاً پنالتی است."
این کارشناس البته از محدود بودن زوایای تصاویر بازبینی شده نیز انتقاد کرد و معتقد بود اگر تصاویر بیشتری در اختیار داور قرار میگرفت، شاید تصمیم متفاوتی اتخاذ میشد.
نکته جالب این است که برخلاف صحنه گل مردود مصر، در این مورد حتی بازبینی کنار زمین نیز انجام نشد و بازی بدون هیچ وقفهای ادامه پیدا کرد. کادر فنی مصر به این صحنه به شدت اعتراض کرد و معتقد بود یک پنالتی واضح برایشان نادیده گرفته شده است.
* صحنه سوم: گل مردود زیکو؛ مصر بیش از هر تصمیمی از این صحنه شاکی است
صحنهای که تقریباً تمام رسانههای دنیا درباره آن صحبت کردهاند و بدون شک باید جنجالیترین تصمیم داوری بازی دانست، مردود شدن گل دوم مصر در دقیقه ۵۸ است.
حرکتی فوقالعاده از هیثم حسن آغاز شد، محمد صلاح با پاسی درخشان، مصطفی محمد را در موقعیت گل قرار داد و مهاجم مصر با خونسردی دروازه را گشود تا ورزشگاه در شوک فرو برود. اما شادی مصریها تنها چند دقیقه دوام داشت.
VAR داور را فراخواند و فرانسوا لتسیه پس از بازبینی تصاویر، گل را به دلیل خطای قبلی مروان عطیه روی لیساندرو مارتینز مردود اعلام کرد.
ادواردو ایتورالده، داور سابق لالیگا و کارشناس روزنامه AS، معتقد بود: "این یک لگد بسیار خفیف بود. VAR در مراحل حذفی این جام جهانی بیش از حد مداخله کرده است. طبق فلسفهای که سالها برای VAR وجود داشت، چنین صحنهای اصولاً نباید برای بازبینی ارسال میشد. مشکل اصلی این است که دیگر معیار واحدی برای استفاده از VAR وجود ندارد. هر رقابت برداشت متفاوتی دارد و این باعث سردرگمی بازیکنان و هواداران شده است."
کارلوس بورول، کارشناس داوری رادیو مارکا، حتی صریحتر صحبت کرد: "این خطا تأثیر مستقیمی بر گل نداشت. بازگشتن بیش از ۸۰ متر به عقب و لغو گل به خاطر یک برخورد جزئی، تناسب ندارد. اگر داور همان لحظه خطا را اعلام میکرد، تصمیم قابل قبول بود؛ اما وقتی اجازه ادامه بازی داده شد، دیگر بازگشت با VAR منطقی نیست."
اما برخی کارشناسان با این نظر موافق نبودند. یکی از کارشناسان داوری آرژانتین از تصمیم لتسیه دفاع کرد و گفت: "تماس کاملاً واضحی روی پای لیساندرو مارتینز وجود داشت. او در زمان دریافت توپ به دلیل همین ضربه تعادل خود را از دست داد و مالکیت توپ را واگذار کرد. بنابراین، آغاز ضدحمله مصر بر پایه یک خطا شکل گرفت و لغو گل، تصمیم درستی بود."
برخی تحلیلگران عرب نیز پس از انتشار تصاویر آهسته اذعان کردند که مروان عطیه روی پای مدافع آرژانتین قدم گذاشته و از نظر قوانین فوتبال، اعلام خطا قابل دفاع است؛ هرچند همچنان درباره ضرورت دخالت VAR اختلاف نظر وجود دارد.
یکی از شدیدترین انتقادها را روی کین، اسطوره فوتبال ایرلند، مطرح کرد. او گفت: "اصلاً با این تصمیم موافق نیستم. این یک مسابقه حذفی جام جهانی است و گل بسیار مهمی از مصر به دلیلی مردود شد که از نظر من به هیچ وجه برای لغو گل کافی نبود."